Elinize beklenmedik bir para geçtiğinde ya da gelir arttığında akla gelen ilk sorulardan biri şudur: krediyi erken mi kapatsam? Cevap çoğu zaman evettir, ama ne kadar kazandıracağını bilmek kararı kolaylaştırır.
Yasal çerçeve
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'a göre tüketici, kredi borcunun tamamını veya bir kısmını vadesinden önce ödeyebilir. Bu durumda banka, ödenen tutara ilişkin faiz ve diğer maliyetlerde indirim yapmak zorundadır. İhtiyaç ve taşıt kredilerinde erken ödeme için ücret alınamaz.
Konut kredilerinde durum biraz farklıdır. Sabit faizli ve sözleşmede öngörülmüşse banka erken ödeme tazminatı isteyebilir. Kaynaklara göre bu tazminat, kalan vade 36 ay veya daha kısaysa erken ödenen tutarın %1'ini, daha uzunsa %2'sini geçemez ve tüketicinin aldığı toplam indirimi aşamaz. Değişken faizli konut kredilerinde tazminat yoktur.
Erken kapatınca ne ödersiniz?
Krediyi tamamen kapattığınızda, kabaca kalan anapara ile son taksitten bugüne işlemiş faiz ve vergileri ödersiniz. Gelecek dönemlerin faizi alınmaz. Kazancınız, ödemeyeceğiniz gelecek faizlerin ve vergilerin toplamıdır.
100.000 TL, %3, 12 aylık kredi; 6. taksitten sonra kapatma
Kalan taksitler mi, kalan anapara mı?
Örnekte 100.000 TL'lik, aylık %3 faizli ve 12 aylık bir krediyi altıncı taksitten hemen sonra kapattığımızı varsaydık. Kalan altı taksit 63.560,88 TL tutacaktı; oysa kalan anapara 55.713,79 TL. Aradaki yaklaşık 7.847 TL, ödemekten kurtulduğunuz faiz ve vergidir. Gerçek kapama tutarı, son taksitten bu yana geçen gün sayısı kadar işlemiş faiz ve vergi kadar yüksek olacaktır.
Ne zaman daha çok kazandırır?
Eşit taksitli kredilerde faiz ilk aylarda yüksektir, çünkü kalan anapara büyüktür. Bu yüzden erken kapatma, kredinin başlarında yapıldığında daha çok kazandırır. Vadenin son aylarında taksitin büyük kısmı zaten anaparadır; erken kapatmanın kazancı küçülür.
Kısmi erken ödeme
Borcun tamamını kapatmak zorunda değilsiniz. Kaynaklara göre kısmi ödemenin en az bir taksit tutarında olması beklenir. Kısmi ödemede bankalar genellikle taksit tarihlerini aynı bırakıp taksit tutarını düşürür; vadenin kısaltılması tarafların anlaşmasıyla mümkündür. Hangisinin sizin için iyi olduğu hedefinize bağlıdır: aylık rahatlama mı, yoksa borçtan daha erken kurtulmak mı? Vadeyi kısaltmak genellikle toplamda daha çok faiz kazandırır.
Erken kapatmadan önce sorun
- Daha pahalı bir borcunuz var mı? Elinizdeki parayı aylık %3 faizli krediye yatırmak yerine %4,25 faizli bir nakit avansı veya KMH'yi kapatmak daha çok kazandırabilir.
- Acil durum fonunuz yeterli mi? Bütün birikimi krediye yatırıp yeni bir acil ihtiyaçta karta yaslanmak, kazancı geri verir.
- Kapama tutarını bankadan yazılı aldınız mı? Bankanın vereceği kapama yazısı, o günkü kesin tutarı gösterir. Hesap makinesindeki tahmin ile bankanın rakamı arasında gün sayımı ve vergiler nedeniyle küçük farklar olabilir.
Kapatma sonrası
Kredi kapandıktan sonra bankadan borcun kapandığını gösteren bir belge almak iyi bir alışkanlıktır. Krediye bağlı sigorta varsa, iptal ve kalan prim iadesi koşullarını da sorun.
Örnekle bir karar
Elinize 30.000 TL geçtiğini ve iki borcunuz olduğunu varsayalım: aylık %3 faizli bir ihtiyaç kredisi ve aylık %4,25 faizli 30.000 TL'lik bir KMH bakiyesi. Kredinin faizine vergiler eklense bile, bu örnekte KMH'nin maliyeti daha yüksektir. Parayı KMH'yi kapatmaya kullanmak, krediden kısmi erken ödeme yapmaktan daha çok kazandırır. Kredi taksitlerini ise planlandığı gibi ödemeye devam edersiniz. Bu karar, rakamlar farklı olduğunda değişebilir: önemli olan iki borcun vergiler dahil aylık maliyetini yan yana koymaktır. Bir de şu soruyu sorun: erken ödeme sonrasında hesabınızda acil durumlar için bir tampon kalıyor mu? Kalmıyorsa, paranın bir kısmını ayırmak daha güvenli olabilir.
Son olarak, erken kapatma kararını verirken sözleşmenizi bir kez daha okuyun. Konut kredisi veya özel koşullu kredilerde farklı kurallar olabilir. Emin olmadığınız bir konuda bankanızdan yazılı açıklama istemek, sürprizlerin önüne geçer.
BorcumNe'de "erken kapatma" senaryosunu çalıştırdığınızda uygulama tahmini kapama tutarını ve kazancı gösterir; bankadan kapama yazısını aldığınızda bu tutarı girerseniz tahmini gerçek rakamla değiştirir.
